Hardloopsyndroom: wat is het en hoe wordt het behandeld?

Het lopersknie-syndroom, ook wel het iliotibiale bandsyndroom of lopersknie genoemd, is een ontsteking van de iliotibiale band door herhaald wrijven van de pees van de musculus tensor fasciae latae tegen de buitenkant van de knie.

Deze blessure veroorzaakt pijn, branderig gevoel en zwelling tijdens het hardlopen, die toeneemt naarmate er meer kilometers worden afgelegd. Daarom zijn de belangrijkste patiënten die hier last van hebben atleten, met name langeafstandslopers.

Oorzaken van het lopersknie

Een manier om de oorzaken van een blessure te classificeren is door te spreken over intrinsieke factoren (lichaamseigen) of extrinsieke factoren (extern aan het lichaam). In het geval van het lopersknie zijn de meeste oorzaken intrinsiek:

• Herhaald wrijven van de iliotibiale band tegen de buitenste knobbel van de knie.
• Spieroverbelasting.
• Iliotibiale band die breder of smaller is dan anatomisch normaal.
• Hypotonie (gebrek aan spierspanning) in de externe rotatoren en stabilisatoren van de knie (gluteus medius, gluteus maximus, tensor fasciae latae, enz.).
• Overpronatie van de voetafwikkeling.
• Platvoeten.
• Beenlengteverschil.
• Frequent bergafwaarts hardlopen.
• Hardlopen op oneffen terrein.
• Onjuist schoeisel.
• Slechte hardlooptechniek.
• Etc…

Hoe weet ik of ik last heb van het lopersknie?

Zoals eerder genoemd, is de belangrijkste klacht pijn aan de buitenkant van de knie die toeneemt naarmate de impact van onze voeten op de grond groter wordt. Daarnaast neemt de pijn toe bij het hardlopen bergafwaarts, omdat de spanning op de musculus tensor fasciae latae bij deze beweging groter is. Zodra we de training beëindigen of moeten stoppen vanwege de pijn die deze blessure veroorzaakt, verdwijnt de klacht meestal.

Er zijn echter verschillende aandoeningen met vergelijkbare symptomen. Om ze te onderscheiden, kunnen we twee tests uitvoeren die kunnen helpen het lopersknie te identificeren en het niet te verwarren met een andere blessure:

• Renne-test

  We gaan op één been staan op het aangedane been. Vervolgens buigen we de knie 30 – 40° en houden deze positie enkele seconden vast. Als er pijn optreedt, wijst dit op het iliotibiale bandsyndroom.

• Ober-test

  We liggen op de zij met het aangedane been boven, met heupen en knieën gebogen (contralaterale zijligging). Daarna maken we een extensie + adductie (de knie naar binnen brengen) van de heup. Als de adductiebeweging beperkt is, duidt dit op een verkorting van de iliotibiale band.

Wat moet ik doen om het iliotibiale bandsyndroom te verbeteren?

Het belangrijkste, zoals bij elke blessure, is zo snel mogelijk te handelen omdat hoe meer kilometers we lopen met een “lichte klacht”, hoe sneller dit een blessure wordt.

Allereerst is het aan te raden om de sportactiviteit te verminderen (wat niet betekent dat je moet stoppen), omdat dit de ontsteking van de pees zal verminderen. Dit effect bereiken we ook met cryotherapie (ijsapplicatie) op de pijnlijke plek. Daarnaast moeten we oefeningen doen om de gluteus medius, gluteus maximus en de tensor fasciae latae te versterken om te voorkomen dat onze knie naar binnen zakt (knievalgus) tijdens de steunfase van het hardlopen en zo overbelasting van de buitenkant van de knie te vermijden. Bovendien helpt het gebruik van pressotherapie om spiervermoeidheid te verminderen, wat, zoals eerder genoemd, een van de oorzaken is van het iliotibiale bandsyndroom.

Als de pijn ondanks bovenstaande adviezen niet verbetert of onvoldoende verbetert om je gebruikelijke sportactiviteiten voort te zetten, moet je naar een fysiotherapeut gaan zodat je weer pijnvrij kunt trainen en, het belangrijkste, niet terugvalt.

Hoe voorkom ik het lopersknie?

Hieronder geven we je een reeks tips om het lopersknie te voorkomen en zo een onderbreking van je trainingen te vermijden, wat je prestaties bij toekomstige wedstrijden kan beïnvloeden:

• Voorkom spiervermoeidheid met een regelmatige beendrainage met de Sizen-machine. Dankzij onze pressotherapie help je je spieren sneller te herstellen omdat het de afvoer van melkzuur bevordert. Daarnaast helpt het de kans op bepaalde klachten en vochtophoping te verminderen. Van de vier standen van de machine zijn stand drie en vier het meest geschikt om sportblessures te voorkomen. Stand drie geeft een pulserende massage, vergelijkbaar met een handmassage, wat zorgt voor een diepe, volledige en snelle spierherstel. Stand vier biedt een volledige en intensievere sessie met compressie en decompressie.
• Ga regelmatig naar de fysiotherapeut.
• Versterk de externe heuprotatoren zoals de gluteus medius, gluteus maximus en tensor fasciae latae.
• Zorg voor een goede hardlooptechniek en geschikt schoeisel.
• Vermijd dat de meeste kilometers bergafwaarts worden gelopen.
• Volg een progressieve trainingsopbouw.
• Respecteer rustdagen.

Auteur

Alicia Vicario, fysiotherapeut en oprichter van Fisiovik (IG: @fisiovik).

Ik heb Sport- en Bewegingswetenschappen gestudeerd en me gespecialiseerd in de gezondheidsrichting. Jarenlang werkte ik in een fysiotherapiepraktijk als sportrevalidatie-therapeut totdat ik uiteindelijk besloot fysiotherapie te gaan studeren.